6 Şubat 2023 depremlerinin ağır yıkım yaşattığı Malatya’da et fiyatları, Ramazan ayına yaklaşırken beklenmedik bir sakinlik gösteriyor. Geçtiğimiz sonbahar ve yaz aylarında tüm yurtta etkili olan şap hastalığı, bölgede besilik hayvanların erkenden kesime gönderilmesine yol açmıştı. Bu durum Aralık ayında et fiyatlarında ciddi bir sıçramaya neden olurken, Ocak ayı itibarıyla fiyatlarda belirgin bir istikrar gözlendi.
Malatya’daki et fiyatlarının seyri, hem deprem sonrası ekonomik toparlanma süreci hem de hayvan hastalıklarının arz-talep dengesini nasıl etkilediğini bir kez daha gözler önüne seriyor.
ŞAP HASTALIĞI ERKEN KESİMİ TETİKLEDİ
Malatya’da şap hastalığının en yoğun görüldüğü dönemlerde yetiştiriciler, hayvanlarını salgın riski nedeniyle erkenden kesime göndermek zorunda kaldı. Bu erken kesim, kasım ve aralık aylarında piyasaya anormal miktarda et arzı sağladı ve fiyatlarda kısa süreli bir düşüş yaşansa da stokların erimesiyle birlikte Aralık ortasından itibaren hızlı bir artış başladı. Kırmızı et fiyatları bazı bölgelerde yüzde 40-50’ye varan oranlarda zam gördü. Ancak Ocak ayı başından itibaren fiyatlarda gözle görülür bir sakinlik hâkim. Kasaplar, şu anda tüketimin mevsimsel olarak düşük olmasından ve market zincirlerinin kampanyalarından kaynaklı bir denge oluştuğunu belirtiyor.
“RAMAZAN’DA TÜKETİM PATLARSA FİYATLAR DA YÜKSELİR”
Malatya’daki kasap ve şarküteri esnafı, Ramazan ayına sayılı günler kala fiyatların şu anki seviyesini “geçici bir nefes alma dönemi” olarak değerlendiriyor. Birçok esnaf, iftar ve sahur sofralarında et tüketiminin geleneksel olarak artması nedeniyle Mart sonu ve Nisan başında yeniden fiyat hareketliliği beklediklerini söylüyor. Bir kasap esnafı, “Şu anda et fiyatları makul seviyede duruyor ama Ramazan girince talep iki katına çıkar. Stoklarımız sınırlı, yetiştiriciden yeni hayvan girişi de yavaş. O zaman ister istemez fiyatlar yukarı gider” dedi.
DEPREM SONRASI HAYVANCILIK VE ARZ SORUNLARI
Malatya’da deprem sonrası ahırların yıkılması, yem maliyetlerinin artması ve bölgedeki yetiştiricilerin bir kısmının hayvan varlığını azaltması, et arzında uzun vadeli daralmaya yol açtı. Şap hastalığının da üzerine eklenmesiyle hayvan varlığı ve kesim kapasitesi daha da geriledi. 2025 yılı sonu itibarıyla Malatya’daki büyükbaş hayvan varlığında deprem öncesi döneme göre hâlâ kayıp yaşanıyor. Bu durum, Ramazan gibi yüksek talep dönemlerinde fiyat dalgalanmalarını kaçınılmaz kılıyor.
TÜKETİCİLER NE BEKLİYOR?
Malatyalı vatandaşlar ise Ramazan öncesi fiyatların sabit kalmasından memnun olsa da, yaklaşan ayda yaşanabilecek zam endişesi taşıyor. Birçok aile, “Depremden beri zaten geçim zor, et fiyatları bir de Ramazan’da artarsa sofralar iyice sadeleşir” yorumunda bulunuyor. Esnaf ve yetkililer, önümüzdeki haftalarda tüketimdeki artışın fiyatlara yansımasını yakından takip edecek. Malatya’da et fiyatlarının seyri, Ramazan ayı boyunca hem vatandaşların bütçesini hem de piyasanın nabzını belirleyecek en önemli göstergelerden biri olmaya devam edecek.>>MEHMET TURAN ÇİĞDEM
EDİTÖR
