Malatya’da 6 Şubat 2023 depremlerinin ardından çarşı merkezinin büyük bölümünün yıkılmasıyla birlikte, halk arasında “Rus Pazarı” ya da “Bit Pazarı” olarak bilinen ikinci el pazarı, zorlu bir sürecin ardından yeniden canlandı. Deprem döneminde yaklaşık 7-8 ay kapalı kalan pazar, iki yıldır düzenli olarak kuruluyor ve her pazar günü binlerce vatandaşı ağırlıyor. Ancak deprem sonrası eski pazar alanının bir kısmına Ankara Esnaf Çarşısı’nın kurulması, Bit Pazarı’nın fiziki alanını ciddi şekilde daralttı. Bu daralma, esnafı sabahın erken saatlerinde tezgâh kurmaya zorluyor. Gece saat 03.00’te tezgâh açan esnaflar, yer bulamayanların ise tezgâhlarını çevre yoluna taşıması dikkat çekiyor.
Yüksek enflasyon ve alım gücündeki hızlı erime, Malatya’da ikinci el ürünlere olan ilgiyi rekor seviyelere çıkardı. Yeni ürün fiyatlarının bütçeleri zorlaması nedeniyle vatandaşlar, kıyafet, mutfak eşyası, hırdavat, antika, teknolojik alet ve süs eşyalarından oluşan geniş yelpazedeki ikinci el ürünlere yöneliyor. Pazarın en büyük avantajı ise aynı ürünün yeni haline göre ortalama yüzde 80 daha ucuza satılması.
Pazarda 11 yıldır tezgâh açan 34 yaşındaki Yusuf Çağdaş, yaşadıkları süreci şu sözlerle anlattı, “Daha önce de seyyarlık yapıyordum. Çarşıda mısır-kestane satıyordum. 11 senedir hurda işiyle uğraşıyorum. Deprem olmadan önce bu alan komple bizim pazarımızdı. Ankara Esnaf Çarşısı yoktu. Cumartesi akşamı 8-9 gibi geliyorduk, pazar akşamı dörde, beşe kadar tezgâhlarımız açık kalıyordu. Şu an sistem değişti. Gece yine en erkenden saat 3’te geliyoruz, tezgâhımızı kuruyoruz. Geç kalsak yerimizi kaptırırız.”
DARALAN ALAN BÜYÜYEN İLGİ
Çağdaş, deprem sonrası yaşadıkları zor günleri de dile getirdi: “Deprem sonrasında 7-8 ay boyunca tezgâhlar kapalı kaldı. İş yapamadık, psikolojik olarak çöktük diyebiliriz. Burası bizim için hayatın anlamı gibiydi. Çok şükür hızlı bir şekilde başladık. Vatandaş da bizi özlediğini söylüyor, biz de özledik burayı. Rus pazarı ya da bit pazarı dendi mi aynı malzeme yüzde 80 daha ucuza mal ediliyor. O yüzden talep çok yüksek. Ama bilmeyenler de çok. Pazarımızda elbisesinden giyimine, hırdavatına, süs eşyasından antikasına kadar her türlü malzeme mevcut ve en uygun fiyatlarla. Herkesi pazarımıza davet ediyoruz.” Malatya’da havaların ani soğuması ve sabah saatlerinde eksi 4 derecelerin görülmesine rağmen, hem esnaf hem de müşteriler soğuğa aldırış etmeden pazara akın ediyor. Bu durum, ekonomik krizin Malatyalıların alışveriş alışkanlıklarını ne kadar derinden etkilediğinin en somut göstergelerinden biri olarak değerlendiriliyor. Bit Pazarı, deprem sonrası şehrin yeniden ayağa kalkma sürecinde önemli bir ekonomik ve sosyal buluşma noktası haline geldi. Daralan alana rağmen büyüyen ilgi, ikinci el ekonomisinin Malatya’da ne kadar hayati bir rol oynadığını gösteriyor. Esnaf ve vatandaşlar, soğuk demeden, erken kalkmadan, pazarın devam etmesi için mücadele ediyor.>>MEHMET TURAN ÇİĞDEM
EDİTÖR
